Punjabi PSSSB Practice 2

ਆਜ਼ਾਦੀ ਮਿਲਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਾਡੀ ਮਾਤ ਭਾਸ਼ਾ ਪੰਜਾਬੀ, ਜੋ ਸਦੀਆਂ ਤੋਂ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਹਾਕਮਾਂ ਦੁਆਰਾ ਪਿੱਛੇ ਧੱਕੀ ਗਈ ਸੀ, ਨੂੰ ਮੁੜ ਮਾਣ ਅਤੇ ਸਨਮਾਨ ਦਾ ਸਥਾਨ ਮਿਲਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ। ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਸਮਝਿਆ ਕਿ ਕਿਸੇ ਵੀ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਅਸਲ ਤਾਕਤ ਉਸ ਦੀਆਂ ਮਾਤ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਨੂੰ ਵਿਦੇਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਦਬਾਇਆ ਸੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸੰਵਿਧਾਨ ਦੀ ਅੱਠਵੀਂ ਅਨੁਸੂਚੀ (੮ਵੀਂ ਸੂਚੀ) ਅਧੀਨ ਰੱਖ ਕੇ ਕੌਮੀ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਦਾ ਦਰਜਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਪੰਜਾਬ ਦੀ 'ਪੰਜ ਦਰਿਆਵਾਂ ਦੀ ਧਰਤੀ' ਦੀ ਬੋਲੀ ਹੋਣ ਦਾ ਮਾਣ ਹੈ, ਆਪਣੀ ਮਿੱਠਾਸ, ਲੋਕਧਾਰੀ ਸੁਭਾਅ ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਵਿਭਿੰਨਤਾ ਕਾਰਨ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਥਾਨ ਰੱਖਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਭਾਸ਼ਾ ਸਿਰਫ ਭਾਰਤ ਤੱਕ ਸੀਮਤ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਹਿੰਦੂ, ਮੁਸਲਮਾਨ, ਸਿੱਖ, ਇਸਾਈ, ਜੈਨ ਅਤੇ ਪਾਰਸੀ ਵੀ ਇਸ ਨੂੰ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਵਰਤਦੇ ਹਨ। ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਲੋਕ, ਭਾਵੇਂ ਕਿਸੇ ਵੀ ਜਾਤ, ਧਰਮ ਜਾਂ ਫਿਰਕੇ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹੋਣ, ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ ਡੂੰਘਾ ਲਗਾਅ ਰੱਖਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਸਿਰਫ ਸੰਚਾਰ ਦਾ ਸਾਧਨ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਸਾਡੀਆਂ ਭਾਵਨਾਵਾਂ, ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਵਿਰਾਸਤ ਅਤੇ 'ਪਹਿਚਾਣ' ਦਾ ਜੀਵੰਤ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ। ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਹਾਕਮਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਅਤੇ ਮੁਗਲਾਂ, ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਜਾਣਬੁੱਝ ਕੇ ਦਬਾਇਆ, ਤਾਂ ਜੋ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਏਕਤਾ ਅਤੇ ਸਵੈ-ਗੌਰਵ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਨਾ ਉਭਰੇ। ਸੰਨ (1947) ਵਿੱਚ ਆਜ਼ਾਦੀ ਮਿਲਣ ਨਾਲ ਸਮੇਂ ਨੇ ਕਰਵੱਟ ਬਦਲੀ, ਅਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਨੂੰ ਮੁੜ ਮਾਣਯੋਗ ਸਥਾਨ ਮਿਲਣ ਲੱਗਾ। ਸੰਵਿਧਾਨ ਵਿੱਚ ਕੌਮੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦਾ ਦਰਜਾ ਮਿਲਣ ਨਾਲ ਇਸ ਦੀ ਪ੍ਰਗਤੀ ਦਾ ਰਾਹ ਖੁੱਲ੍ਹਿਆ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਸਰਕਾਰੀ ਕੰਮਕਾਜ, ਅਦਾਲਤਾਂ ਅਤੇ ਦਫ਼ਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਅਤੇ ਉਰਦੂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਜਾਰੀ ਰਹੀ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਸਮਰਥਨ ਨਹੀਂ ਮਿਲਿਆ। ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਸੰਘਰਸ਼ ਜਾਰੀ ਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਨੂੰ ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰੀ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸਥਾਨ ਦਿਵਾਉਣ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ। ਸੰਨ (1966) ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾਈ ਪੁਨਰਗਠਨ ਨੇ ਪੰਜਾਬੀ ਨੂੰ ਹੋਰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕੀਤਾ। ਇਹ ਮੰਗ ਸਿਰਫ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਸਗੋਂ ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਅਤੇ ਭਾਵਨਾਤਮਕ ਇੱਛਾਵਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਸੀ। ਪੰਜਾਬੀ ਨੇ ਸਿੱਖਿਆ, ਸਾਹਿਤ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰੀ ਪ੍ਰਬੰਧ ਵਿੱਚ ਵਧੇਰੇ ਮਹੱਤਵ ਹਾਸਲ ਕੀਤਾ। ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ, ਵਾਰਸ ਸ਼ਾਹ, ਭਾਈ ਵੀਰ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਅਮਰਤਾ ਪ੍ਰੀਤਮ ਵਰਗੇ ਸਾਹਿਤਕਾਰਾਂ ਨੇ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਨੂੰ ਅਮਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਅੱਜ ਪੰਜਾਬੀ ਸਿਰਫ ਭਾਰਤ ਤੱਕ ਸੀਮਤ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਕੈਨੇਡਾ, ਅਮਰੀਕਾ, ਯੂ.ਕੇ. ਅਤੇ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਈਚਾਰੇ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚਾਇਆ। ਪੰਜਾਬੀ ਸਿਨੇਮਾ, ਸੰਗੀਤ ਅਤੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਨੇ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬੀ ਨੂੰ ਲੋਕਪ੍ਰਿਅ ਕੀਤਾ। ਪਰ, ਪੰਜਾਬੀ ਦੀ ਪ੍ਰਗਤੀ ਲਈ ਹੋਰ ਯਤਨਾਂ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ। ਸਿੱਖਿਆ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬੀ ਨੂੰ ਵਧੇਰੇ ਪ੍ਰਫੁੱਲਤ ਕਰਨ, ਡਿਜੀਟਲ ਪਲੇਟਫਾਰਮਾਂ 'ਤੇ ਇਸ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ ਅਤੇ ਨੌਜਵਾਨ ਪੀੜ੍ਹੀ ਨੂੰ ਇਸ ਨਾਲ ਜੋੜਨ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੈ। ਕਿਸੇ ਵੀ ਲੋਕਤੰਤਰ ਦੀ ਸਫਲਤਾ ਇਸ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਨੂੰ ਕਿੰਨੀ ਤਰਜੀਹ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਵਿੱਚ ਮਾਤ ਭਾਸ਼ਾ ਨੂੰ ਸਥਾਨ ਨਾ ਮਿਲੇ, ਤਾਂ ਲੋਕਤੰਤਰ ਸਿਰਫ ਨਾਮ ਦਾ ਹੀ ਰਹਿ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪੰਜਾਬੀ ਲਈ ਸੰਘਰਸ਼ ਸਿਰਫ ਬੋਲੀ ਦੀ ਲੜਾਈ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਸਗੋਂ ਪਹਿਚਾਣ, ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਅਤੇ ਹੱਕਾਂ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਕਰਨ ਦੀ ਜੰਗ ਸੀ। ਅੱਜ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ, ਕਵਿਤਾ, ਸੰਗੀਤ ਅਤੇ ਲੋਕਧਾਰੀ ਰਾਹੀਂ ਵਿਸ਼ਵ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਨਾਮ ਰੌਸ਼ਨ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ।